Muzyka
Damy radę, czyli 10 rapowych klasyków z motywacją na nowy rok
Nowy rok, nowi my. W poszukiwaniu postanowień i motywacji na kolejne miesiące sprawdzamy, co o życiu mówi rapowa klasyka.
Wejście w nowy rok to dla wielu czas nowych postanowień. Jedni muszą być fit, inni chcą być git. Ale jeśli ktoś dopiero szuka motywacji i impulsu do zmian, nie musi kopać zbyt daleko. Oto 10 rapowych klasyków, które sprawdzą się jako drogowskazy na nowy rok.
Przestań człowieku, odrzuć te myśli chore / Podnieś głowę, okoliczności są wyjątkowe
„Przestań człowieku, odrzuć te myśli chore / Podnieś głowę, okoliczności są wyjątkowe / Damy radę, bo nie damy się skłócić / Nie będziemy słuchać ludzi, którzy sami są głusi / Chociaż słyszą i chociaż patrzą to nie widzą” – klasyk WWO motywuje już na starcie. Za zachęcającym tytułem i początkiem idą stawiające do pionu wersy o byciu sobą, dumnym życiu i przechodzeniu przez wyjątkowe okoliczności. „Brak mi słów na takie podejście / Zawiść, zazdrość, zamiast starać się mieć więcej” – punktowani są tu ci, którzy „zachowują się jak ogrodnika psy”. I co z tego, że tym roku mija już 20 lat od premiery, skoro do dziś „Damy radę” doczekało się niewielu numerów, które na polu motywacji, mogą mu dorównać.
Ty też jesteś Bogiem / Tylko wyobraź to sobie, sobie
„Oddałbym wszystkie wersy za jeden Magika / Dla życia, za życia, by tym mógł rap oddychać” – nawijał O.S.T.R. na goścince w „Oddałbym” Peji i Slums Attack. Za ten jeden – „Bo ja jestem Bogiem, uświadom to sobie / Słyszysz słowa, od których włos jeży się na głowie” – na pewno nie tylko on. Największy klasyk Paktofoniki, świętuje w 2022 roku 22. urodziny, ale mimo że po drodze był świadkiem wielu wydarzeń, w tym tych najbardziej dramatycznych, wciąż mocno zachęca do zrozumienia własnej wartości. „Ty też jesteś Bogiem / Tylko wyobraź to sobie, sobie”.
7 min
Red Bull Tour Bus – Wspólna Scena – Katowice
Rapowy rzut oka na pionierski Górny Śląsk. A oprowadzają po nim Jajonasz, Gano i formacja Pokahontaz – czyli Rahim i Fokus.
Jak tworzyć to historię / Jak robić to furorę
Jeden z „młodziaków” w tym gronie, ale nie mniej motywujący od starszych kolegów. Nazwany na cześć sieci luksusowych hoteli, rozpoczęty dialogiem z „Wielkiego Szu” i samplem z „Alei Gwiazd” Zdzisławy Sośnickiej, przypomina, że: „Jak tworzyć to historię / Jak robić to furorę / Jak bańka to półtorej / Jak reszta moje”. W sam raz na początek nowego roku i stawianie przed sobą kolejnych planów. Ten numer, zamykający kultowy mixtape „Art Brut” PRO8L3M-u, powinien pomóc w co najmniej dwóch wyzwaniach: by żyć, ale „nie jako widz”, a gdy już coś wypuszczać, to „dym, ale nigdy zysk”.
Chłopaku jest wielu, co tak żyją / Których stać, żeby łapać chwile / Kupić bilet i lecieć do Rio
„Nie będę ściemniał. Wiem, co to znaczy mieć pieniądze i co to znaczy ich nie mieć. Ta druga opcja mi się nie podoba” – mówił przed laty Eis w wywiadzie dla magazynu „Klan”. Dla wszystkich, którzy czują podobnie jest jego numer „Teraz albo nigdy”. A szczególnie wers: „Kolejny zwykły dzień wstaję z wyra / Jaki chillout? Znowu muszę gdzieś się zwijać / Każda chwila to moja szansa, żeby lekko poprawić bilans / Żeby wieczorem znów grać w bilard”. Można ustawić w roli budzika.
Przestań śnić, wczorajsze błędy dziś nie znaczą nic / Obudź się i zacznij w końcu żyć
W momencie pisania tego tekstu, Quebonafide ma 726 053 obserwujących na swoim Facebooku, kiedy wypuszczał „Ile mogłem” – dokładnie 1 stycznia 2014 roku – świętował okrągłe 20 tys. facebookowych fanów. W ciągu siedmiu lat stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych i rozchwytywanych raperów na polskiej scenie, doczekał się filmu dokumentalnego na swój temat oraz Diamentowych Płyt za niemal wszystkie swoje albumy (pierwszy – „Ezoteryka” z 2015 – ma status Złotej). Na swej drodze wielokrotnie zagrzewał innych do walki, ale na potrzeby noworocznego zestawienia wracamy do numeru z dalszej przeszłości. „Powiedz mi, ile już straciłeś cennych chwil / Ile już zmarnowanych dni / Przestań śnić, wczorajsze błędy dziś nie znaczą nic / Obudź się i zacznij w końcu żyć”. Kiedy bowiem jak nie z początkiem nowego roku nadarza się najlepsza okazja, by powiedzieć sobie za raperem: „Świat jest mój, więc niech daje mi to czego chcę / To dobra pora by wziąć w ręce życie”?
38 min
Quebonafide: Romantic Psycho Film
Film dokumentalny o Quebonafide, jednym z najpopularniejszych i tajemniczych polskich raperów, to zapis jego podróży w głąb Azji, która zainspirowała go do pracy nad płytą „Romantic Psycho”.
Czekając na dzień, w którym spełnią się marzenia / Nie chcę być tym, co nie ma nic do powiedzenia
Wracamy do roku 2001, do płyty „Masz to jak w banku”, którą z kolei zadebiutował O.S.T.R. Debiutował niemal samodzielnie, bo ledwie w trzech numerach pomagał mu producencko Nestor. Ale taki miał od początku plan, że przede wszystkim sam zapracuje sobie na szacunek. Podkreśla to zresztą w wielu miejscach swojego debiutu. W „Ile jestem w stanie dać” rapuje: „Ile jestem w stanie dać dla tego świata / Ile jestem w stanie z tego świata wyłapać / Przecież nie będę płakać, bo los jest zbyt dumny / Wbijając po kolei wszystkim gwoździe do trumny / Bo nie tylko do rozumnych świat należy / A trzeba go przeżyć / We własne siły uwierzyć”. Tylko tak.
Jeśli masz strach, że już ktoś cię skreślił / To dobrze byłoby zadzwonić i to sprawdzić, wierz mi
„Skąd ludzie mają taką cechę / Najpierw zrobią świństwo, później milczą, podglądając efekt” – to już pytanie, które kieruje do nas na „Kodexie” White House’u Łona. Pytanie, które mimo upływu lat wcale nie chce się zestarzeć. A przecież… „Dziś jest piękny dzień, żeby wreszcie zadzwonić / Gniew z czasem mija, pozostaje żal / Głównie łatwo zapomnieć o błędach / Natomiast o ludziach dużo trudniej / A wystarczy odrobina dobrych chęci / Wszak żaden telefon sam numeru nie wykręci”. Nawet z pomocą Siri czy innych bajerów w smartfonach.
Ale kto nie ryzykuje, ten nie wygrywa / To gra, co być albo nie być się nazywa
Połączyły ich trzy rzeczy: przyjaźń, hip-hop i melanż. Przedstawiciele trzech polskich ekip: Deluks, JWP i Intoksynatora, rozlokowani na północy, w centrum i na południu kraju ubrali się na wspólnym albumie – o czym można więcej przeczytać tutaj – „w szaty obrońców prawdziwego hip-hopu” i rapowali o graffiti, chwaliliśmy się swoimi umiejętnościami i hołdowali korzeniom gatunku. „Wyszedł z tego taki trochę polski Wu-Tang” – jak mówili w rozmowie z Red Bullem. I wyszedł też ten numer, który można dopisać do noworocznej playlisty: „Fortuna kołem toczy się / Sam wiesz, bierzesz udział w tej grze / Kto nie ryzykuje, ten nie wygrywa / To gra, co życie się nazywa”. Łatwiej powiedzieć, trudniej zrobić, ale panowie z PCP mają też skuteczną na to podpowiedź: „Między prawdą a Bogiem, gdzie zło czyha za rogiem / Ktoś kłody pod nogi rzuca, świat się kręci / A ty ćwicz spokój ducha, ćwicz spokój ducha”. Ten zawsze się przyda.
Ci ludzie w tabloidach to tylko ludzie / Stroją fochy, chrapią, każdy z nich...
43 min
Albo Inaczej - Koncert w Teatrze Roma
Niesamowity koncert z udziałem wielu gwiazd polskiej muzyki. Hiphopowe klasyki odświeżają w nowych wersach m.in. Ten Typ Mes, Justyna Święs, Igo, Andrzej Dąbrowski i Krystyna Prońko.
Chciałbym, żeby kasa wypychała moją kieszeń / Ze sklepu Yamahy wyniósłbym wszystko, co najlepsze
Nie o różach, nie o bratkach jest ten tekst, jak i ten numer. Kiedy dookoła słyszymy informacje o rosnącej inflacji i kolejnych podwyżkach, nie zapominajmy, że tu „nic za friko”. „Każdy z nas jest artystą, ale również człowiekiem / Przecież dziecka nie nakarmię kiedyś wdychanym powietrzem / Jeść musi każdy i ja mam też swoje potrzeby / Droga do ich spełnienia, dla mnie przegrzane samplery” – rapuje na płycie „Światła miasta” z 2000 roku Jotuze. Ty w miejsce „artystą” i „samplery” wstaw sobie w nowym, i kolejnym roku, własne narzędzie i profesję.
