F1
Japońska Super Formula – wolniejsza tylko od F1
Super Formula to popularna w Japonii seria wyścigowa. Przyjrzyjmy się jej bliżej i sprawdźmy, co łączy ją z Red Bullem.
Historia
Powstała w 1973 r. w Japonii lokalna seria wyścigowa funkcjonowała pod wieloma nazwami. Pierwotnie była to All-Japan F2000, później w latach 1978–1987 All–Japan F2, w latach 1988–1995 All-Japan F3000, a w latach 1996–2012 Formuła Nippon. Oficjalny skrót jej nazwy to SF.
Omawiana seria prezentuje wysoki poziom sportowy. Startujący w niej zawodnicy muszą panować nad naprawdę szybkimi samochodami, zatem nic dziwnego, że o niektórych z nich usłyszał cały świat. Warto wspomnieć choćby o takich kierowcach, jak Masahiro Hasemi, Satoru Nakajima, Aguri Suzuki, Ukyo Katayama, Toranosuke Takagi czy Kazuki Nakajima, którzy zdobyli mistrzostwo tej serii i ścigali się w Formule 1, choć w wielu przypadkach to epizod w F1 poprzedzał starty w SF. Zawodnicy ci w większości nie odnieśli w królowej sportów motorowych spektakularnych sukcesów, ale spora część z nich należała do solidnych zawodników środka stawki. Co ciekawe, wspomniany Satoru Nakajima jest obecnie prezesem omawianej serii.
Spośród kierowców startujących w obecnym sezonie serii Super Formula tylko jeden ma na koncie epizod w Formule 1. Kamui Kobayashi, bo o nim mowa, w sezonie 2009 zadebiutował w królowej sportów motorowych w barwach Toyoty, która wystawiła go na dwa ostatnie wyścigi tamtej kampanii. Rok później reprezentował ekipę BMW Sauber, a w latach 2011 i 2012 tę samą stajnię, przemianowaną w międzyczasie na Sauber F1 Team. Później stracił miejsce w F1, ale zdołał je odzyskać na sezon 2014, kiedy zatrudnił go zespół Caterham. Jego największym sukcesem było zajęcie 3. miejsca w GP Japonii 2012.
Bolidy
Używane w serii Super Formula samochody Dallara SF23 to bardzo szybkie konstrukcje. Pod względem tempa ustępują one jedynie Formule 1. Każdy zespół ma do dyspozycji to samo nadwozie, które w pewnym zakresie może modyfikować i dostrajać do swoich preferencji. Za dostawy silników odpowiadają Honda i Toyota.
3 min
Jak stworzyć bolid F1?
Jednostki napędowe mają 4 cylindry ułożone rzędowo ze sterowaniem DOHC i bezpośrednim wtryskiem paliwa. Z 2 litrów pojemności dzięki zastosowaniu turbosprężarki są w stanie osiągnąć 550 KM mocy, która przenoszona jest na koła tylnej osi poprzez 6-biegową skrzynię biegów. Dla porównania obecne 1,8-litrowe silniki V6 turbo stosowane w F1 dają ok. 840 KM mocy (nie liczymy elementów elektrycznych, które dodają jeszcze ok. 200 KM). Oznacza to, że auta SF mają niemal o połowę mniejszą moc silnika od aut F1, ale za to mają też mniejszą masę. Ważąc ok. 670 kg, wliczając kierowcę, są o ponad 100 kg lżejsze od bolidów F1, które razem z kierowcą ważą ok. 800 kg. Pod względem tempa są mniej-więcej w 2/3 odstępu pomiędzy Formułą 1 a Formułą 2.
Sezon 2025 w serii Super Formula
W sezonie 2025 Super Formula ściga się podczas 7 weekendów. Podczas 5 z nich odbywają się dwie rundy, a podczas 2 po jednej, co razem daje dwanaście wyścigów. Jak dotąd wystartowało w nich 25 zawodników (jeden miał wypadek jeszcze przed wyścigiem) reprezentujących 13 zespołów. Większość ekip ma po 2 reprezentantów, ale 3 wystawiają po jednym kierowcy, 1 miała ich już trzech, a 1 aż czterech. Kierowcy rozpoczynają sezon na Suzuce, następnie odwiedzają tory Motegi, Autopolis (pojedynczy wyścig), Fuji, SUGO (pojedynczy wyścig), znów Fuji i znów Suzukę. Spośród wymienionych obiektów Formuła 1 ścigałą się na Suzuce i na Fuji.
Ayumu Iwasa podczas wyścigu serii Super Formula
© Dutch Photo Agency / Red Bull Content Pool
System punktowy premiuje pierwszych 10 zawodników na mecie. Zwycięzca otrzymuje 20 oczek, pozostali zdobywcy podium odpowiednio 15 i 11, a kolejni kierowcy 8, 6, 5, 4, 3, 2, i 1. Oprócz tego zdobywcy trzech pierwszych pozycji w kwalifikacjach uzykują odpowiednio 3, 2 i 1 punkt.
Red Bull w SF
Red Bull jako koncern nie wystawia w SF swojego zespołu; nie ma tam odpowiednika Red Bull Racing ani Racing Bulls. Mimo to "Czerwone Byki" są od wielu lat obecne w tej japońskiej serii za sprawą sponsoringu i programów rozwojowych dla młodych kierowców. W sezonie 2025 barwy Red Bulla reprezentuje tam tylko jeden zawodnik, którym jest Ayumu Iwasa. Japończyk został członkiem Red Bull Junior Team w sezonie 2021, kiedy ścigał się w Azjatyckiej Formule 3 oraz w światowych mistrzostwach F3. Niedługo później na Hungaroringu wygrał swój pierwszy wyścig na tym poziomie. Swoimi występami w całej tamtej kampanii zrobił na obserwatorach na tyle dobre wrażenie, że został zaproszony na testy Formuły 2. Wykręcił wystarczająco dobre czasy okrążeń i pokazał się z wystarczająco dobrej strony, aby otrzymać angaż w przedsionku królowej motorsportu. Spędził tam sezon 2022, gdzie dzięki dwóm zwycięstwom i kilku kolejnym wizytom na podium uplasował się na 5. miejscu w klasyfikacji generalnej. Rok później było jeszcze lepiej, ponieważ zakończył sezon o jedno miejsce wyżej, wygrywając po drodze dwa sprinty i jeden wyścig główny.
Od sezonu 2024 Japończyk ściga się w swojej ojczyźnie, reprezentując Team Mugen, czyli stajnię blisko powiązaną z Hondą. Jednocześnie cały czas pozostaje członkiem akademii Red Bulla. Na koniec poprzedniej kampanii został sklasyfikowany na 5 miejscu w klasyfikacji generalnej, po drodze sześciokrotnie stając na podium. Obecnie (po 4 wyścigach sezonu 2025) Iwasa ma na koncie 3 wizyty na podium i 1 odpadnięcie z wyścigu, co przekłada się na 41 punktów i 3. pozycję w generalce. Wciąż jeszcze czeka na swoje premierowe zwycięstwo w tej kategorii.
Ayumu Iwasa w garażu z Laurentem Mekiesem
© Getty Images/Red Bull Content Pool
Ayumu Iwasa ma już za sobą debiut za kierownicą bolidu Formuły 1, ponieważ przed miał okazję poprowadzić samochód VCARB 01 w piątkowych treningach przed GP Japonii i GP Abu Zabi 2024 oraz Red Bulla RB22 w pierwszym treningu przed tegorocznym GP Bahrajnu. Ponadt w ubiegłym roku był kierowcą testowym zespołu Visa Cash App RB, a w sezonie 2025 pełni tę funkcję zarówno w ekipie Racing Bulls, jak i w Red Bull Racing.
Historia Pierre'a Gasly'ego
Pierre Gasly, obecny reprezentant Alpine, trafił do Formuły 1 dzięki Red Bullowi, który pod koniec 2013 r. włączył go do swojego programu juniorskiego i umożliwił debiut w sezonie 2017 w ekipie Toro Rosso. Później Francuz zaliczył epizod w Red Bullu, a po powrocie do stajni z Faenzy, przemianowanej w międzyczasie na Scuderia AlphaTauri odniósł swój największy sukces w karierze, jakim było zwycięstwo w GP Włoch 2020. Jak sam przyznawał, nie byłoby to możliwe bez startów w serii Super Formula, które w 2017 r. łączył ze ściganiem w Formule 1. W Japonii radził sobie na tyle dobrze, że został wicemistrzem SF z zaledwie połową punktu straty do mistrza. Co jeszcze ważniejsze, zdobył tam pewność siebie i doświadczenie niezbędne do rywalizacji na najwyższym poziomie.
Pierre Gasly w Japanese Super Formula Championship
© Red Bull Content Pool
Japońska seria Super Formula to ciekawe zawody, choć niezbyt popularne w Europie. Ayumu Iwasa i inni zawodnicy dostarczają w trakcie wyścigów wielu emocji, zatem warto przynajmniej na próbę obejrzeć zawody, w których uczestniczą bolidy wolniejsze tylko od konstrukcji Formuły 1.
