Rowery
Kolarstwo
Jak dobrać rozmiar ramy roweru do wzrostu?
Dobór rozmiaru ramy roweru ma kluczowe znaczenie dla komfortu, efektywności pedałowania i kontroli. Jak dopasować ramę do wzrostu, na co zwrócić uwagę i dlaczego sama tabela rozmiarów to nie wszystko?
A jeśli rower to nie tylko środek transportu, ale również sposób na regularny trening i sportowe wyzwania, warto dołączyć do klubu Red Bull Polska na Stravie i śledzić rowerowe aktywności innych oraz podejmować wspólne wyzwania ze społecznością!
Jak dobrać rower i jego rozmiar do wzrostu?
Dobór odpowiedniego rozmiaru roweru to jeden z najważniejszych etapów przed zakupem. Wpływa nie tylko na komfort jazdy, ale również na bezpieczeństwo i efektywność pedałowania.
Aby dobrać odpowiedni rozmiar roweru, warto wziąć pod uwagę nie tylko wzrost, ale również długość wewnętrzną nogi, czyli tzw. przekrok, oraz rodzaj roweru i jego geometrię. Sam wzrost może być dobrym punktem wyjścia, ale nie zawsze wystarczy, ponieważ osoby o tym samym wzroście mogą mieć zupełnie inne proporcje ciała.
Pomiar przekroku nie jest skomplikowany. Należy zdjąć buty, stanąć prosto przy ścianie i ustawić stopy na podłożu. Następnie trzeba zmierzyć odległość od podłoża do górnej części wewnętrznej strony nóg, najlepiej wykorzystać do tego książkę lub poziomą linijkę, którą należy delikatnie docisnąć do ciała. Otrzymany wynik to długość przekroku, podawana najczęściej w centymetrach.
Jakie jeszcze czynniki warto wziąć pod uwagę przy wyborze rozmiaru roweru? Poniżej odpowiadamy na najczęstsze pytania i wątpliwości rowerzystów.
- Czy wzrost wystarczy do dobrania rozmiaru roweru? Nie zawsze. Wzrost pozwala określić orientacyjny zakres rozmiaru, ale przekrok pomaga lepiej dopasować ramę do proporcji sylwetki. W przypadku niektórych typów rowerów znaczenie mają również takie parametry jak reach, stack czy wysokość przekroku ramy.
- Czy rozmiar roweru zależy od płci? Nie ma potrzeby traktowania płci jako podstawowego kryterium wyboru rozmiaru. Znacznie ważniejsze są indywidualne proporcje ciała. Współczesne systemy dopasowania rozmiaru coraz częściej opierają się na pomiarach użytkownika, a nie na podziale na rowery „męskie” i „damskie”.
- Czy każdy rower będzie pasował do każdego wzrostu? Nie. Producenci oferują różne zakresy rozmiarów, a dobór zależy również od typu roweru. Inaczej może wyglądać rozmiarówka roweru szosowego, gravelowego, górskiego czy miejskiego. W przypadku rowerów MTB szczególnie istotne są m.in. długość reachu i geometria ramy, dlatego sam przekrok nie zawsze wystarczy.
- W jakich jednostkach podawane są rozmiary? Rozmiary ram mogą być oznaczane literami, np. XS, S, M, L i XL, albo liczbami. W zależności od producenta liczby mogą odnosić się np. do długości rury podsiodłowej i być podawane w centymetrach. Wymiary ciała, takie jak wzrost i przekrok, najczęściej podaje się w centymetrach, choć niektórzy producenci wykorzystują również cale.
- Czy rozmiar kół, wysokość siodełka lub położenie kierownicy mają znaczenie? Tak, ale nie zastępują właściwego doboru ramy. Rozmiar kół jest częścią konstrukcji konkretnego modelu i może wpływać na geometrię oraz prowadzenie roweru. Z kolei wysokość siodełka, jego położenie i ustawienie kierownicy pozwalają dopasować pozycję po wyborze odpowiedniej ramy. Zbyt duża korekta ustawień komponentów nie powinna jednak służyć do „ratowania” źle dobranego rozmiaru ramy.
- Czy ten sam rozmiar ramy pasuje do każdego producenta? Nie. Oznaczenie M, L czy 54 nie jest uniwersalnym standardem. Dwie ramy o tym samym oznaczeniu mogą mieć różne wymiary i geometrię, dlatego przed zakupem warto sprawdzić tabelę rozmiarów konkretnego modelu. Szczególnie przy zmianie marki warto porównać rzeczywiste parametry ramy, a nie kierować się wyłącznie oznaczeniem rozmiaru.
Working On The BMC Bike Frame
© Red Bull Advanced Technologies
Jak zmierzyć i obliczyć rozmiar ramy?
Sam pomiar przekroku to dopiero pierwszy etap, mając jego wynik, można orientacyjnie wyliczyć rozmiar ramy odpowiedni dla danego typu roweru. W tym celu stosuje się współczynniki zależne od rodzaju roweru, a otrzymany wynik warto następnie porównać z tabelą rozmiarów konkretnego producenta.
Do orientacyjnego obliczenia rozmiaru ramy stosuje się znane i często wykorzystywane współczynniki zależne od rodzaju roweru, dla szosy jest to 0,665, a dla MTB 0,226. W przypadku roweru szosowego wynik otrzymujemy w centymetrach, natomiast dla MTB w calach. Są to wartości orientacyjne, dlatego nie zastępują tabeli rozmiarów konkretnego modelu.
Jak wykonać pomiar i obliczenie?
- Zmierz długość wewnętrzną nogi (przekrok). Stań boso przy ścianie, ustaw stopy mniej więcej na szerokość bioder i zmierz odległość od podłoża do najwyższego punktu między nogami. Do pomiaru można wykorzystać książkę lub poziomy przedmiot ustawiony między nogami.
- Wybierz wzór odpowiedni dla rodzaju roweru.Dla roweru szosowego orientacyjny wzór to:przekrok × 0,665 = rozmiar ramy w cmDla MTB:przekrok × 0,226 = rozmiar ramy w calach
- Wykonaj obliczenie. Przy przekroku wynoszącym 84 cm dla roweru szosowego będzie to:84 × 0,665 = 55,86 cm, czyli orientacyjnie 56 cm
- Przelicz jednostki, jeśli jest to potrzebne. Jeden cal to 2,54 cm. Jeśli wynik podany w centymetrach chcesz przeliczyć na cale, należy podzielić go przez 2,54.
- Porównaj wynik z tabelą rozmiarów konkretnego producenta. To bardzo ważny etap, ponieważ oznaczenia XS, S, M, L czy konkretne wartości liczbowe nie są uniwersalne. Dwie ramy o tym samym oznaczeniu mogą mieć różne wymiary i geometrię.
W przypadku MTB nie warto opierać wyboru wyłącznie na jednym wzorze. W zależności od wielkości kół i geometrii ramy można spotkać różne współczynniki. W niektórych tabelach dla MTB z kołami 26 i 27,5 cala stosuje się np. przelicznik 0,57, a dla modeli 29-calowych 0,60, gdy wynik ma być podany w centymetrach. Oznacza to, że przy wyborze roweru górskiego szczególne znaczenie ma tabela rozmiarów konkretnego modelu.
Istotna jest również sama geometria roweru. Przy wyborze MTB warto zwrócić uwagę m.in. na reach (pozioma odległość od środka suportu do główki ramy) oraz stack (pionowa odległość od środka suportu do główki ramy). Parametry te pomagają określić, jak długa i wysoka będzie pozycja na rowerze, dlatego mogą mieć znaczenie przy wyborze pomiędzy dwoma sąsiadującymi rozmiarami.
W przypadku graveli nie ma jednego uniwersalnego wzoru, który pozwoli idealnie dobrać rozmiar każdej ramy. Wzrost i przekrok mogą być punktem wyjścia, ale następnie warto sprawdzić tabelę rozmiarów konkretnego producenta oraz geometrię wybranego modelu. Gravele różnych marek mogą znacząco różnić się m.in. pod względem reachu, stacku i proporcji ramy.
Jeśli wynik znajduje się pomiędzy dwoma dostępnymi rozmiarami, warto porównać geometrię obu wariantów i sprawdzić zalecenia producenta. Znaczenie może mieć również styl jazdy, bardziej sportowa pozycja może wymagać innego dopasowania niż rower przeznaczony przede wszystkim do długich, spokojnych tras.
Jeśli zależy ci na możliwie precyzyjnym dopasowaniu, można również skorzystać z bike fittingu. Profesjonalne dopasowanie uwzględnia nie tylko wzrost i długość wewnętrzną nogi, ale także proporcje ciała, długość tułowia i ramion, zakres ruchu oraz pozycję na rowerze. Pozwala dopasować nie tylko rozmiar ramy, ale również ustawienie siodełka, kierownicy i pozostałych elementów roweru.
Zdaniem Konrada Tomasiaka, byłego kolarza zawodowego, bike fittera i trenera kolarstwa, dobór odpowiedniego rozmiaru ramy warto oprzeć nie tylko na wzroście i proporcjach sylwetki, ale również skonsultować z bike fitterem, który pomoże precyzyjnie dopasować rower do indywidualnych potrzeb.
Konrad Tomasiak
© z arch. Konrada
“Dobierając rozmiar roweru do naszego wzrostu, musimy spojrzeć na zagadnienie nieco szerzej niż tylko na wysokość ciała. Kluczowe znaczenie mają proporcje sylwetki, przede wszystkim długość nóg, czyli przekrok, a także długość tułowia i ramion. Dlatego dwie osoby o identycznym wzroście mogą potrzebować zupełnie różnych rozmiarów tej samej ramy.
Przy wyborze warto zwrócić szczególną uwagę na stack i reach, czyli parametry określające kolejno wysokość i długość bazowej pozycji na rowerze. Stosunek stack/reach może być pomocnym wskaźnikiem charakteru geometrii ramy– wyższa wartość zwykle oznacza pozycje bardziej wyprostowaną, natomiast niższa bardziej niską i wydłużoną. Należy pamiętać, by traktować te wartości jako jeden z ważniejszych kryteriów doboru ramy, lecz uwzględnić również fakt, że ostateczna pozycja zależy także od geometrii całego roweru i zastosowanych komponentów.
Z doświadczenia bikefittera mogę powiedzieć, że zdecydowanie częściej spotykam się z sytuacją, w której kolarz wybiera zbyt duży rozmiar ramy. W takiej sytuacji próba dopasowania pozycji często kończy się zastosowaniem bardzo krótkiego mostka, co może negatywnie wpływać na sterowność roweru.
Odpowiednio dobrana rama powinna przede wszystkim zapewnić właściwą bazę geometryczną roweru i jego odpowiedni zakres regulacji. Dopiero na tej podstawie możemy precyzyjnie dobrać pozostałe elementy, jak wysokość i setback siodła, długość korb, szerokość kierownicy czy długość wspornika kierownicy, uzyskując stabilną, efektywną i indywidualnie dopasowaną pozycję na rowerze”.
Ten rower jest GORĄCY!
© Dawid Wilkus
Tabela rozmiaru ramy roweru
Po określeniu orientacyjnego rozmiaru ramy warto sprawdzić, jak przekłada się on na konkretny rozmiar roweru i rekomendowany zakres wzrostu. Należy jednak pamiętać, że poniższe wartości mają charakter orientacyjny, a poszczególni producenci stosują własne geometrie oraz zakresy rozmiarów.
Wyliczony na podstawie przekroku rozmiar ramy jest dobrym punktem wyjścia, ale nie powinien być jedynym kryterium wyboru. Poszczególni producenci stosują różne geometrie i zakresy rozmiarów, dlatego ta sama wartość wzrostu może odpowiadać innemu rozmiarowi w zależności od modelu. Dotyczy to szczególnie rowerów MTB i graveli.
Rower MTB
Rozmiar
Wielkość ramy
Przybliżony wzrost
XS
14–15"
ok. 150–160 cm
S
15–17"
ok. 160–170 cm
M
17–18"
ok. 168–180 cm
L
18–20"
ok. 178–188 cm
XL
20–22"
ok. 188–198 cm
W rowerach górskich rozmiar ramy często oznacza się literami XS–XL, a jej rzeczywiste wymiary mogą znacząco różnić się między modelami. Przy wyborze MTB warto zwracać uwagę nie tylko na wzrost i przekrok, ale również na geometrię, w tym reach (pozioma odległość od środka suportu do główki ramy) i stack (pionowa odległość od środka suportu do główki ramy). Producenci, tacy jak Trek czy Giant, stosują własne tabele rozmiarów dla poszczególnych modeli.
Rower szosowy
Rozmiar
Wielkość ramy
Przybliżony wzrost
XS
47–51 cm
ok. 155–168 cm
S
52–54 cm
ok. 168–175 cm
M
55–57 cm
ok. 175–183 cm
L
58–60 cm
ok. 183–190 cm
XL
61–64 cm
ok. 190–198 cm
Rower gravelowy
W przypadku graveli nie warto tworzyć jednej uniwersalnej tabeli rozmiarów. Poszczególne modele mogą mieć bardzo różną geometrię, a producenci stosują własne zakresy wzrostu dla rozmiarów XS–XL. Przy wyborze najlepiej rozpocząć od wzrostu i długości wewnętrznej nogi, a następnie sprawdzić tabelę rozmiarów konkretnego modelu.
Co zrobić, jeśli wypadasz pomiędzy dwoma rozmiarami?
Jeżeli pomiary wskazują na dwa sąsiadujące rozmiary, nie ma jednej zasady mówiącej, że zawsze należy wybrać większą lub mniejszą ramę. Ostateczny wybór zależy od geometrii konkretnego roweru, proporcji sylwetki i stylu jazdy.
W przypadku MTB mniejszy rozmiar może zapewniać bardziej zwinne prowadzenie, podczas gdy większy może oferować większą stabilność. W rowerach szosowych znaczenie ma m.in. długość ramy i pozycja za kierownicą. W gravelach wybór może zależeć od przeznaczenia roweru – inaczej może wyglądać dopasowanie modelu przeznaczonego do szybkiej jazdy, a inaczej roweru do długich tras czy jazdy w bardziej wymagającym terenie.
Jeśli różnica między dwoma rozmiarami jest niewielka, warto porównać reach i stack obu ram oraz sprawdzić rekomendację producenta. Pomocna może być również przymiarka obu rozmiarów lub profesjonalny bike fitting.
Przed zakupem zawsze warto sprawdzić tabelę rozmiarów konkretnego modelu. Oznaczenie M, L czy 56 cm nie jest uniwersalnym standardem i nie gwarantuje takich samych wymiarów ramy u różnych producentów.
Rower gravelowy może wyglądać jak szosa, ale są różnice
© Sean Berry/Red Bull Content Pool
Jak sprawdzić, czy rower ma odpowiedni rozmiar?
Dobór rozmiaru roweru warto uzupełnić o osobiste przymierzenie roweru, ponieważ nawet dokładne pomiary i tabela producenta nie zawsze pozwalają ocenić, jak dana rama sprawdzi się w praktyce. Podczas przymiarki warto zwrócić uwagę przede wszystkim na pozycję ciała, swobodę ruchów oraz łatwość sięgania do kierownicy i obsługi klamek czy manetek.
Zbyt duża rama może powodować nadmierne wyciągnięcie sylwetki, trudniejszą kontrolę nad rowerem i dyskomfort w okolicy pleców, karku lub dłoni. Przy zbyt małej ramie pozycja może być z kolei nadmiernie zwarta, a kolana mogą znajdować się zbyt blisko kierownicy. Ważne jest również sprawdzenie wysokości siodełka i jego ustawienia – prawidłowy rozmiar ramy powinien umożliwiać ustawienie odpowiedniej pozycji bez konieczności stosowania skrajnych ustawień komponentów.
Najlepszym rozwiązaniem jest przetestowanie roweru w pozycji odpowiadającej rzeczywistej jeździe. W przypadku większych wątpliwości można skorzystać z wyżej wymienionego bike fittingu, który pozwala ocenić pozycję na rowerze i dopasować jego ustawienia do indywidualnych proporcji oraz sposobu jazdy.
Podsumowanie
Dobór odpowiedniego rozmiaru ramy to połączenie pomiarów, tabel producenta i oceny pozycji na rowerze. Wzrost i długość wewnętrzna nogi (przekrok) pozwalają określić orientacyjny rozmiar, ale ostateczny wybór powinien uwzględniać również geometrię konkretnego modelu, proporcje sylwetki i sposób jazdy. Warto pamiętać, że oznaczenia rozmiarów nie są uniwersalne, dlatego przed zakupem zawsze należy sprawdzić tabelę rozmiarów konkretnego modelu, a w razie wątpliwości rozważyć przymiarkę lub bike fitting. Rower może być nie tylko sposobem na aktywność, ale również okazją do podejmowania kolejnych sportowych wyzwań – warto więc dołączyć do klubu Red Bull Polska na Stravie i dzielić się rowerowymi aktywnościami ze społecznością.
W materiale komentarza udzielił:
Konrad Tomasiak - były kolarz zawodowy, bike fitter, trener kolarstwa.
